Γκαλερί

Εύα η Πρωτόπλαστη

Το χειμώνα του 2009, τα χέρια του Νίκου έφεραν στο φώς την τελευταία του δουλεία, την Εύα την πρωτόπλαστη (Eva the First), καταφέρνοντας κατά αυτόν τον τρόπο να εδραιωθεί πλέον στον καλλιτεχνικό χώρο της Γλυπτικής. Η Εύα συμβολίζει μια πραγματική εξέλιξη στο επίπεδο της γλυπτικής, ούτως ώστε να μπορέσει να τιθασέψει το όχι και τόσο εύκαμπτο υλικό το μάρμαρο, στο επίπεδο της πνευματικής εξέλιξης του θέματος. Αυτός είναι ο δρόμος του ακόμα πιο καλλιτεχνικού λόγου του “Ελληνικού Ύμνου”, ο οποίος και δημιουργήθηκε πριν από δεκατέσσερα χρόνια μέσω της αποκαλυπτικής κυράς του Φαναριού σε ένα αυτόνομο γλυπτό. Κατά αυτόν τον τρόπο αποδεικνύεται ότι ο Νίκος Κατρής δεν είναι πλέον ένας αδαής καλλιτέχνης. Διότι η αδαής τέχνη δε γνωρίζει καμία εξέλιξη, δεν έχει πρόοδο.
Για το λόγο αυτό, επειδή το τελευταίο και πιο σημαντικό έργο απαιτούσε μεγαλύτερο χώρο, έσκαψε ο Νίκος ως ευρηματικός “τυφλοπόντικας” που είναι, ακόμα πιο βαθιά στο λαγούμι του “νησιού του”. Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία αυτής της Σπηλιάς-Γκαλερί, ένα αυθεντικό μινωικό λαγούμι, ένα μυστικιστικό μέρος, με μια δική του μαγική ατμόσφαιρα και μια δυνατή αύρα. Όμως και η ίδια η Γκαλερί αποτελεί από μόνη της ένα “γλυπτό”, ενώ συνάμα είναι η πιο σημαντική φωλιά του πιο σημαντικού του έργου, της Εύας του, κατατάσσοντας τον έτσι στο πάνθεον των σοβαρών καλλιτεχνών, αναδεικνύοντας με αυτόν τον τρόπο την μέχρι στιγμής, όχι διατυπωμένη, πέρα για πέρα αυθεντική ιδέα έτυχε να πάρει σάρκα και οστά.
Η πρώτη γυναίκα της ανθρωπότητας συνάμα η πρώτη- μητέρα-, η σύντροφος του Αδάμ και του Θεού η (πρώτη) αρχαϊκή δημιουργία, όχι από τον θεό καθ’ εικόνα πλασμένη (διότι ο θεός σύμφωνα με τη Βίβλο και ως υπόλοιπες “Βιβλιοθρησκείες” πρέπει να γίνει αντιληπτός ως πατήρ, ως άνδρας, ως πατριάρχης και το αντίθετο είδωλο του Αδάμ,) βρήκε στη σπηλιά-γκαλερί του Νίκου το ησυχαστήριο της, μια μυσταγωγική κατάσταση γεμάτη από ένα μυθικό ερμηνευτικό βάθος και πολύπλοκες ερμηνείες, πολύπλευρο και πολυερμηνευμένο. Εν κατακλείδι θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως μια τρισδιάστατη “Μόνα Λίζα” της Σαντορίνης. Πώς μπορούσε να γίνει αυτό; Λοιπόν η Εύα του Νίκου βεβαίως χαμογελάει. Γελά με όλο της το κορμί, όπως κάποτε είχε σχολιάσει και ο Rainer Maria Rilke για τον κορμό του Απόλλωνα στο Λούβρο.
Με την Εύα ολοκληρώνεται και ο κύκλος του έργου της Κυράς του Φαναριού. Κατά αυτόν τον τρόπο μέσω του ταλέντου του Νίκου απέκτησε το Νησί δύο δυνατές προστάτιδες: από τη μία την Κυρά του Φαναριού, η οποία και συνδέεται με τον Άνεμο, το Νερό, τα Πλοία και την Παλίρροια και από την άλλη από τα σπάργανα της γης βγαλμένη και στο μάρμαρο σμιλευμένη την πρώτη γυναίκα, τη μητέρα της ανθρωπότητας, την πρώτη ερωμένη, μητέρα και γυναίκα, αρχέτυπο, παράδειγμα, γενέτειρα, Εύα και αρχηγική φιγούρα του Ακρωτηρίου, η οποία και συνδυάζει τα τέσσερα στοιχεία της γης/ της πρώτης: φωτιά, γη, νερό και αέρας.
Η Εύα δε θέτει ερωτήσεις, - δίνει τετελεσμένες απαντήσεις – πέρα από τα όρια μιας ανούσιας διαφωνίας του θρησκευτικού ζήλου αυτού του κόσμου. Μέχρι στιγμής εκπροσωπεί μια βασική φιλοσοφική ιδέα – κάτι τυπικό για έναν σκεπτόμενο έλληνα. (Back to the roots) Επιστροφή στις ρίζες! Η Εύα του Νίκου προβάλλει τη διαμάχη ανάμεσα στους ιερωμένους, τους παπάδες, τους ιμάμηδες, τους πάστορες, τους ραβίνους και τους γκουρού σιγανά ! Η Εύα του Νίκου δεν έχει κληρονομημένη αμαρτία, είναι αμόλυντη – αναμάρτητη, δεν χρειάζεται να πράξει αμαρτία, δεν χρειάζεται να απολογηθεί για τίποτα! Υπάρχει χωρίς να πρέπει να απολογηθεί.
Για αυτό το λόγο και διάλεξε ο Νίκος Κατρής για τον αρχέτυπο της Εύας την αρχική μορφή του Κορμού. Η δική του Εύα δεν έχει πρόσωπο, δεν έχει κάποιο διαχρονικό πρόσωπο και καμία παραμόρφωση. Έχει μακρόχρονο παρελθόν από την απαρχή των καιρών, δείχνοντας σε ένα μακρινό μέλλον μέχρι το τέλος του χρόνου. Είναι πέρα από το χρόνο και με αυτόν αυτόνομη. Μια αυτόνομη φυσιογνωμία θα ήταν κάτι όχι συμβατό με την ίδια, θα ήταν το ίδιο ανέκδοτο όπως και το φύλλο συκής. Πρωταρχικά κατείχε η Εύα ένα τέτοιο είδος φύλλου, αλλά μετά από λίγο καιρό η σμίλη του το εξαφάνισε. Κατά τη διάρκεια ενός μεταμεσονύκτιου τηλεφωνήματος και καθώς με πληροφόρησε για το γεγονός μείναμε αρχικώς έντρομοι λέγοντας του: Για όνομα του Θεού και τώρα τί δηλαδή η Εύα σου δεν φέρει πλέον τι ιδιαίτερο χαρακτηριστικό γνώρισμα δεν μπορεί πλέον να αναγνωρισθεί ως Εύα! Στο μεταξύ κατάφερε ο Νίκος να μας πείσει για το αντίθετο: όταν είναι χωρίς χρόνο και χωρίς κρίματα, βρίσκεται πάνω και πέρα από το προπατορικό αμάρτημα. Τότε δεν χρειάζεται και κανένα φύλλο συκής. Διότι δεν έχει κανένα ίχνος ντροπής.
Αυτό όμως συνηγορεί στο γεγονός ότι η “Εύα η Πρωτόπλαστη” τοποθετείται πάνω από τα φύλλα , πολύ περισσότερο: ανάμεσα τους. Δεν είναι ούτε μόνο γυναίκα, αλλά ούτε όμως και μόνο άνδρας. Είναι ταυτόχρονα όμως και γυναίκα και άνδρας, όπως ήταν και ο πρώτος πλατωνικός άνθρωπος σφαίρα. Αυτό εξηγεί το γεγονός ότι η Εύα η πρωτόπλαστη δύο άκρων αντίθετες πλευρές προσφέρει. Στην πρόσοψη προβάλλεται ως μία άκρως αισθησιακή γυναίκα με τα χαρακτηριστικά της γυναίκειας θηλυκότητας ως Αφροδίτη. Όμως η πίσω όψη είναι εκείνη ενός αρχαϊκού κούρου. Σε μια άκρως πιστευτή ερμηνεία η Εύα του Νίκου είναι ανδρογυναίκα! Αυτό την καθιστά ως μεταφορά της αέναης μεταμόρφωσης του άνδρα και της γυναίκας, το κύριο πρόβλημα του Έρωτα.

Επικοινωνία

Ακρωτήρι, Σαντορίνη, Ελλάδα

[email protected]

Ώρες Λειτουργίας

Δευτέρα - Πέμπτη 11:30 - 22:00

Παρασκευή - Σάββατο 11:30 - 24:00

Κράτηση

Τηλ: +30 2286082764

Κινητό: +30 6976302204

Find Us